هم اکنون عضو شبکه تلگرام رجانیوز شوید
وقتی دغدغه بانک مرکزی، تامین سرمایه ارزان برای بانک هاست، نه تولیدکنندگان!/ چرا نرخ سود تسهیلات کم نمی‌شود؟
گروه اقتصاد - رجانیوز: با وجود آنکه 4 ماه از مصوبه کاهش نرخ بهره سپرده های بانکی می گذرد، ولی هنوز اراده ای برای کاهش نرخ بهره تسهیلات از سوی بانک مرکزی و بانک ها مشاهده نشده. مسئله ای که از یک سو با کاهش نرخ بهره سپرده، به مردم ضرر رسانده و از سوی دیگر با کاهش نرخ بهره تسهیلات، آن را جبران که نموده بلکه تشدید کرده است.
به گزارش رجانیوز، کاهش سود بانکی مسئله این نیست. مسئله کاهش نرخ سود تسهیلات یا نرخ سود سپرده هاست. سود تسهیلاتی که اگر کاهش پیدا کند فشارش بر روی کمر تولید و مردمی که از بانک ها وام می گیرند کم می شود. اگر به خاطر داشته باشید بانک مرکزی در بخش نامه ای که اول شهریور امسال صادر کرد اعلام کرد بانکها موظف اند از 11 شهریور دیگر به سپرده ها 15 درصد بیشتر سود ندهد و بر همین اساس سود سپرده ها بعد از یک فرصت 11 روزه کاهش پیدا کرد. 11 روز پر حاشیه ای که داشت و پنجشنبه 9 شهریور را به شلوغ ترین روز بانک های کشور تبدیل کرد.
11 روزی که اول معاون اقتصادی بانک مرکزی و بعد خود ولی الله سیف رئیس کل بانک مرکزی دلیلیش را هماهنگی بانک ها برای کاهش نرخ سود سپرده اعلام کرد اما کمی بعد یعنی در 6 شهریور سیف از دلیل دیگر چه بسا دلیل اصلی این گپ 11 روزه رونمایی کرد:
« اصولا برای ثبات قیمت ها یکی از عوامل حجم نقدینگی است که اگر رشدی بالاتری از رشد اقتصادی داشته باشد، می تواند موجب تورم شود ولی ما روش هایی را به کار می گیریم که از آن بابت مشکلی به وجود نیاید. مثلا یکی از اقداماتی که ما اخیرا در رابطه با این کاهش نرخ سود انجام دادیم و فرصتی برای بانک ها گذاشتیم تا سپرده سرمایه گذاری کوتاه مدت را به بلند مدت با سود 20 درصد تبدیل کنند. در این یک هفته اتفاق خاصی نمی افتد ولی حسنی که دارد این است که تا یک سال دیگر این سپرده در بانک می ماند و نواسانی دیگر ندارد و جریانی به سایر بازارها نخواهد داشت.»
بعد این همه حواشی سود سپرده یعنی سودی که بانک ها به مردم می دهند کاهش پیدا کرد اما نرخ سود تسهیلات یعنی سود وام گیرنده ها چه مردم و چه تولید کننده همچنان در انتظار کاهش است. انتظاری که مسئولین همیشه، وعده به زودی یا چند ماه دیگر در خصوص آن می دهند. یکی از آخرین نمونه ها، صحبت های اکبر کمیجانی قائم مقام بانک مرکزی است: « باید نرخ سود تسهیلات با یک وقفه زمانی کاهش یابد.»
حال سوال این است که از 11 شهریور که نرخ سود سپرده کم شده تا الان که 4 ماه می گذرد چرا نرخ سود تسهیلات کم نشده است؟
محمدرضا پور ابراهیمی رئیس کمیسیون اقتصادی مجلس با گلایه از اجرایی نشدن قانون و راه در روهای برخی بانک ها برای دور زدن بانک مرکزی می گوید اگر بانک تا آخر دی سود تسهیلات را کاهش ندهند به شدت با آنها برخورد می کنیم:
« بر اساس مصوبه و ابلاغیه بانک مرکزی، بانک ها مکلف بودند که نرخ تسهیلاتشان را متناسب با نرخ سود سپرده ها تعدیل کنند. اما فضا و لزوم زمانی که لازم بود به بانک ها داده شود گذشته و این اقدام مدتی است که عقب افتاده است. من فکر می کنم از اول دیماه که چند روزی آن را پشت سر گذاشتیم و شروع شده، هر گونه اقدامی که بانک ها انجام بدهند (اگر چه از زمان ابلاغیه مکلف بودند) مشمول مقررات و ضوابط قانونی هستند و اگر این کار را انجام ندهند یعنی عبور کردن از قانون. در صورتی اقدام های قانونی انجام نشود، کمیسیون اقتصادی مجلس تحقیق و تفحص از بانک ها را در دستور کار خودش قرار می دهد.
مهدی بنی تبا کارشناس اقتصادی می گوید با راه حل 11 روزه بانک مرکزی برای درست کردن ابروی نقدینگی، چشم کاهش نرخ سود تسهیلات کور شده و نباید منتظر نرخ سود تسهیلات باشیم:
« ماجرا از این قرار است که این فرصت 11 روزه که به بانک ها داده شد قبل از اینکه نرخ ها به 10 و 15 درصد کاهش پیدا کند کسانی که سپرده های قابل توجهی داشتند با آن نرخ های قبلی بعضا تا 25 درصد و بیشتر در بانک ها سپرده گذاری کرده بودند. حالا تا زمانی که سر رسید آن سپرده ها فرا نرسد بانک ها متحمل این سود بالا هستند. اگر در این یک سال بانک ها سپرده ها را با نرخ قبلی تمدید نکنند، تازه در آن زمان شاهد واقعی شدن هزینه تامین مالی بانک ها خواهیم بود و می شود به فکر کاهش نرخ تسهیلات بود.»
اقتصاد مقاومتی می گوید باید از تولید به انحاء مختلف حمایت کرد. یکی از مهمترین راه های حمایت از تولید کاهش نرخ سود وام هایی است که بانک ها از تولید و مردم می گیرند ولی با این دست فرمانی که بانک ها نهاد نظارت بانک مرکزی را دور می زنند، این بانک ها به جای خدمت به تولید به سرمایه دارهای سودخواری خدمت می کنند که با مکیدن نقدینگی که باید به تولید برسد هر روز فربه تر از دیروز می شوند. اما سایه سنگین سود بالای تسهیلات هنوز روی سر بخش تولید سنگینی می کند.
