گروه بینالملل-رجانیوز: نتایج انتخابات میاندورهای آمریکا را میتوان از جمله فرصتی دانست که آمریکاییها در آن نارضایتی خود از جنگ با ایران را بیان کردند. در چنین خوانشی، راهبرد تهران برای وارد کردن فشار سیاسی به دونالد ترامپ دستکم بخشی از اثر خود را گذاشته است. اما پس از پایان انتخابات، چه چیزی تغییر میکند؟ آیا ترامپ احساس میکند دیگر محدودیت انتخاباتی ندارد و دامنه گزینههایش در جنگ گستردهتر شده است؟ و آیا تهران احساس میکند بخشی از اهرم فشار خود را از دست داده است؟
ولیرضا نصر، ایرانشناس، استاد دانشگاه جانز هاپکینز و مساپر اوباما در مصاحبهای با فارین پالیسی میگوید: رهبران ایران بر این باورند که اختلال پایدار در اقتصاد جهانی اهرمی برای تغییر رفتار رهبران غربی و حتی ایجاد بازدارندگی در آینده است. به گفته او، تهران نتیجه انتخابات آمریکا را تأییدی بر همین برداشت میداند و نام این راهبرد را «جوشاندن تدریجی قورباغه» گذاشته است. نصر معتقد است ترامپ همزمان سه گزینه را دنبال میکند: تشدید نظامی، اعلام پیروزی و خروج، و بازگشت به دیپلماسی. به تعبیر او، رئیسجمهور آمریکا گزینه خوبی ندارد؛ از یک سو راهحل مذاکرهای را ترجیح میدهد، اما فاصله مواضع دو طرف زیاد است. ایران میخواهد آمریکا نخست به تفاهمنامه بازگردد و آن را اجرا کند، ترامپ نیاز دارد مسئله هستهای در پیشانی ماجرا بماند تا جنگ نُهماهه خود را توجیه کند.
از نگاه این تحلیلگر، جنگ نیز گزینه واقعی نیست؛ زیرا هر اقدام بزرگ نظامی درهای انتقامجویی ایران، بهویژه در خلیج فارس، را باز میکند و میتواند به اقتصاد جهانی آسیب سنگین بزند. به گفته او، رهبران چین، کشورهای عربی و روسیه نیز خواهان چنین آسیب گستردهای نیستند. بنابراین واشینگتن به گزینه سوم، یعنی ادامه محاصره و بیعملی، بسنده کرده است؛ رویکردی که نصر آن را «استراتژی» نمیداند و معتقد است محاصره نه کامل است و نه بلندمدت پایدار. ایران همچنان نفت خود را صادر میکند و در تنگه هرمز فشار و حملات را افزایش داده است. او میگوید اگر محاصره واقعاً اثر کند، ایران تنش را بالا میبرد؛ پس این وضعیت یا زیر وزن خود فرو میریزد یا یکی از طرفها آن را برهم میزند.
با پیروزی دموکراتها در مجلس نمایندگان و سنا از ژانویه، فشار داخلی برای پایان جنگ آشکارتر میشود. نصر میگوید حتی درون حزب جمهوریخواه این احساس شکل گرفته که ادامه جنگ برای آینده سیاسی این حزب خطرناک است. او یادآوری میکند که ترامپ غیرقابلپیشبینی است و بازگشت به درگیری ممکن است؛ اما تهران میداند هزینه اقتصادی جنگ بر سیاست آمریکا و حتی فرانسه و آلمان اثر گذاشته است. به باور او، ایران نتیجه انتخابات را یک پیروزی تاکتیکی میداند، اما خود را در وضعیت «پیروزی نهایی» نمیبیند و مرحلهبهمرحله پیش میرود.
نصر روایت مقامات آمریکایی درباره تضعیف شدید ایران را رد میکند. او میگوید کاهش سهم نفت خلیج فارس از تنگه هرمز، افت ریال، تحریمها و فشار بر ماهان ایر و شعب بانکی، به معنای تغییر رفتار تهران نیست. به گفته او، ایران پیشنهاد «اسلامآباد پلاس» را ارائه کرد و در پاسخ به نامه جیدی ونس بر هفت پیششرط خود تأکید کرد. نصر این ادعاها را «خودفروشانه» میداند و میگوید وعدههایی مانند هجوم به بانکهای ایران محقق نشد. از نگاه او، واشینگتن نه جنگ میخواهد نه توافق؛ بلکه میکوشد «بیعملی» را بهعنوان استراتژی بفروشد.
این کارشناس میگوید رهبری ایران وضعیت «نه جنگ، نه صلح» را پایدار نمیداند و تهران با افزایش فشار بر کشتیرانی و مینگذاری در هرمز، بیثباتی تدریجی را دنبال میکند. غرب انتظار اقدام بزرگ دارد، اما ایران بر اختلال پایدار در بازار انرژی و افزایش هزینه نفت، گاز، سوخت جت، دیزل و کود تمرکز کرده است. نصر میگوید نتیجه انتخابات آمریکا را باید تأییدی بر همین راهبرد دانست و اکنون این مسابقه میان فرسایش توان ایران و اثرگذاری تدریجی فشار تهران است. او اضافه میکند گزارشها درباره بمباران شیمیایی نیز در فضای جنگ، اطلاعات نادرست است و برخی در آمریکا و اسرائیل به دنبال برگرداندن افکار عمومی به سمت جنگاند. به گفته او، تهران در حال حاضر اعتمادبهنفس بیشتری نشان میدهد و به جای جنگ همهجانبه، میخواهد واشینگتن را به پذیرش شروط خود وادار کند.
انتهای پیام/

هم اکنون عضو شبکه تلگرام رجانیوز شوید













