هم اکنون عضو شبکه تلگرام رجانیوز شوید
يكشنبه 28 خرداد 1396 18:35 ساعت
شناسه خبر : 272131
مشروح سخنان ناصر نوبری در گفت و گوی ویژه خبری:
تحریم جدید یک عقب‌نشینی نسبت به سیستم اقتصادی و تجاری جهانی است/ صادقانه بگویم با مفادی که در برجام آمده امکان پیگیری حقوقی تحریم‌ها وجود ندارد/ مردم باید توجه کنند که هدف اصلی از این تحریم‌ها ایجاد شکاف در داخل ایران است+ فیلم
چارچوب اهرم عملیاتی هم نگذاشتیم چرا؟ چون تمام آن کارهای اصلی که باید انجام می‌دادیم انجام دادیم. در سایت اراک بتن ریختیم، سانتری‌فیوژهایمان را از کار انداختیم. یعنی کارهایی که ما انجام دادیم تقریباً یک نوع کارهای اسقاطی بوده است. برگرداندن این‌ها به فوریت قانونی که طرف مقابل تصویب می‌کنند نیست که! حداقل چند سالی طول می‌کشد.
گروه سیاست‌خارجی-رجانیوز: تصویب تحریم S.722 در کمیته روابط خارجی سنای آمریکا را می‌توان خسارت دیگری دانست که به واسطه ایرادات ساختاری برجام و تعجیل تیم مذاکره کننده کشورمان در پایان هرچه سریع‌تر کار رخ داده است.
کارشناسان مختلف در داخل کشور نسبت به بازی مار و پله تحریم آمریکا علیه ایران واکنش نشان دادند. ناصر نوبری سفیر سابق ایران در اتحاد شوروی و رئیس اسبق مرکز راهبردی وزارت امور خارجه از جمله اساتید دانشگاهی بود که با حضور در گفت و گوی ویژه خبری شبکه دو- 27/3/96 -دررابطه با سیاه چاله تحریم S.722 واکنش نشان داد. مشروح سخنان این کارشناس به شرح زیر است:
جناب آقای نوبری، پیام‌هایی که از این اقدام سنا در عرصه بین‌المللی برداشت می‌شود چه چیزی است و چه پیامدهایی برای ایران و برجام خواهد داشت؟
بسم‌الله الرحمن الرحیم. خدمت بینندگان عزیز سلام عرض می‌کنم. تبعات این قانونی که وضع شده حتی مستقل از مفاد و بندهایی که در آن به شکل جزئی آمده به لحاظ بین‌المللی یک پیام بسیار منفی به سیستم اقتصادی تجاری جهان می‌دهد. این مسئله یک هشدار برای کسانی است که همکاری‌های خود با ایران را همواره با احتیاط، تردید و محدودیت انجام می‌دهند چرا که همواره خودشان را در معرض انواع تحریم‌ها می‌بینند. همچنین از آن‌جایی که تفسیر و تعبیر این تحریم‌ها هم دست خود آمریکایی‌ها است، مراکز تجاری، اقتصادی، شرکت‌ها وبانک‌ها دیگر امکان ریز شدن و تشخیص جزئیات بندهای حقوقی را ندارند تا متوجه شوند که آیا این تحریم شامل این کار می‌شود و یا خیر. کلا این تحریم یک عقب‌نشینی نسبت به سیستم اقتصادی و تجاری جهانی است که باعث می‌شود از همکاری اقتصادی و تجاری با ایران پرهیز، احتیاط و عقب‌نشینی شود.
نوبری.mp4 | دانلود فیلم
بنابراین به طور اتوماتیک نفس این کاری که آمریکایی‌ها انجام دادند تاثیر بسیاری منفی‌ای دارد؛ به ویژه این‌که در گذشته هم آمریکایی‌ها این هشدار را به شکل بسیار جدی و برای ضرب شصت نشان داده بودند. در دوران گذشته آمریکایی‌ها به بعضی از بانک‌ها و مراکز که با دقت و یا عدم دقت کارهایی را انجام داده بودند ایراد گرفتند و بخاطر نقض قوانین آن‌ها را تنبیه کرده بودند. برای مثال یک بانکی در فرانسه 8/5 میلیارد دلار جریمه شده بود. این‌ها الان مرتب مثل یک هشدار و کابوس در ذهن هر مرکز تجاری دنیا نقش بسته است و وقتی این تحریم هم ادامه پیدا می‌کند عملاً این بی‌ثباتی را نسبت به کار با ایران و نسبت به آینده کار اقتصادی با ایران به طور طبیعی ایجاد می‌کند. مانند مطبوعات که می‌گویند خودسانسوری ایجاد می‌کنند در این‌جا هم مستقل از مفاد بندهایی که در تحریم جدید می‌آید یک خودتحریمی در سیستم‌های اقتصادی، شرکت‌ها و مراکز تجاری و بانک‌ها نسبت به ایران ایجاد می‌شود.
همین‌طوری که دوستمان مطرح کرد طبق بندهای برجام قرار بود این اتفاق‌ها نیفتد و عکس آن عمل شود. در بند 29 برجام به طور واضح ذکر کرده است که 5+1 باید از هرگونه اقدام بی‌ثبات‌ساز به لحاظ مسائل اقتصادی و تجاری پرهیز کنند، مگر این اقدام به طور واضح بی‌ثبات‌ساز نمی‌باشد؟
بنابراین معنی این‌که به قول معروف می‌گویند ناقض روح و جسم برجام است یعنی به طور مشخص با بندهای برجام در مغایرت است. همچنین آن مشکلاتی را که در دوران تحریم با آن مواجه بودیم و هستیم، بیشتر از آن که خود آن بندها ما را اذیت کند این جو منفی بین‌المللی از ترس همکاری با ایران بود که موجب سختی و پرهیز مراکز از همکاری با ایران بوده است. بنابراین این که فرمودید تاثیرات بین‌المللی‌اش چه چیزی است می‌گویم که بسیار جدی و عمیق است که اگر فرصت باشد تاثیرات عملیاتی این تحریم در داخل خود ایران را هم برایتان تشریح می‌کنم.
آقای نوبری آیا راهکار ما این است که در مقابل به داخل برگردیم و به توانمندی‌های داخلی خودمان بیشتر اتکا کنیم و یا راهکار دیگری به نظرتان می‌رسد؟
به نظر من برای این‌که راهکار انتخاب کنیم باید نگاه کنیم که طرف مقابل هدف اصلی را چه چیزی گرفته است. بر اساس این‌که او چه چیزی را هدف اصلی گرفته قرار داده باید بتوانیم آن را خنثی کنیم و در جهت از بین بردن آن اقدام کنیم. این می‌شود راهکار اصلی. الان افراد حقوقی و غیر حقوقی، سیاسی و غیر سیاسی می‌توانند کار کنند و ببینند به لحاظ فنی چه کاری می‌توان انجام داد، چه شکایت‌ها و چه پیگیری‌هایی می‌توان انجام داد.
من خدمت مردم ایران بگویم اگر بخواهیم صادقانه صحبت کنیم البته به لحاظ اساسی با مفادی که در برجام آمده امکان پیگیری این نقض‌ها در برجام با توجه به نقاط ضعف آن وجود ندارد. اگر وجود داشت ما در دور قبلی و زمانی که هنوز دولت اوباما به پایان نرسیده بود از طریق برجام اقدام می‌کردیم.
چون اولین کسی که ناقض بود خود اوباما بود. حالا بعضی‌ها فکر می‌کنند که یک ترامپ تندرو آمده و اوباما رفته و این اتفاقات افتاده در حالی که اگر مردم یادشان باشد همین چند ماه پیش خود اوباما اولین نقض برجام را اقدام کرد و قانون داماتو را تمدید کرد و همه مقامات کشور مثل وزیر امور خارجه و رئیس جمهور به صراحت گفتند که این نقض برجام است و تصویب و تاکید شد که باید پیگیری‌هایی انجام بگیرد اما عملاً دیدیم که پیگیری نقض توافق در چارچوب برجام امکان پذیر نیست.
نوبری2.mp4 | دانلود فیلم
به این دلیل که در برجام متاسفانه یک بندی آمده که معروف است به بند « اتومات ماشه » به این معنی که اگر ما اقدام کنیم و شکایت کنیم از نقض برجام و آن کسی که از آن شکایت می‌شود از ما ناراضی باشد و بگوید که من ناراضی‌ام تمام تحریم‌ها برمی‌گردد. این خیلی چیز عجیبی است یعنی سیستم ماشه این است. دفعه پیش هم نتوانستیم کاری انجام بدهیم. به کمیسیون مشترک 5+1 رفتیم ولی رسماً از نقض برجام نتوانستیم شکایت کنیم چرا که اگر شاکی بگوید که از شکایت تو من ناراضی‌ام به طور اتومات ظرف 45 روز تمام تحریمهای سازمان ملل و همه چیز به جای خود برمی‌گردد.
بنابراین در چارچوب مفاد برجام طوری دست ما را بستند که همانطوری که آقای کورکر از افراد اصلی این تحریم می‌گوید که ما لازم نیست از برجام بیرون بیاییم، لازم نیست حذفش کنیم، ما کار خودمان را انجام می‌دهیم برجام سرجایش هست و ما هم مرتبط تحریمهای خودمان را انجام می‌دهیم!این یعنی این‌که راه حقوقی و قانونی در چارچوب برجام برای این‌که ما علیه آن‌ها اقدام بکنیم و با این نقضی که صورت گرفته را برخورد جدی کنیم وجود ندارد.
در قوانین جهانی که می‌گذارید یا باید یک چارچوب حقوقی برایتان بگذارد تا بتوانید با نقض طرف مقابل برخورد کنید یا باید یک اهرم متقابل برای خودتان حفظ کنید. یکی از این دوتا است . خب [در برجام] چارچوب حقوقی که نتوانستیم برای خودمان بگذاریم. نیست. برعکس است! یعنی اگر ما شکایت کنیم تحریم‌ها به خودمان برمی‌گردد! چارچوب اهرم عملیاتی هم نگذاشتیم چرا؟ چون تمام آن کارهای اصلی که باید انجام می‌دادیم انجام دادیم. در سایت اراک بتن ریختیم، سانتری‌فیوژهایمان را از کار انداختیم. یعنی کارهایی که ما انجام دادیم تقریباً یک نوع کارهای اسقاطی بوده است. برگرداندن این‌ها به فوریت قانونی که طرف مقابل تصویب می‌کنند نیست که! حداقل چند سالی طول می‌کشد.
بنابراین اگر ما یک جوری این مذاکرات را پیش می‌بردیم و توافقات را حاصل می‌کردیم که می‌توانستیم در برابر حرکت ناقض و منفی آن‌ها بلافاصله یک اقدامی داشته باشیم عملاً نقض برجام را کنترل می‌کرد . خب این را نداریم. متاسفانه این هم به این دلیل از دست رفت که در چارچوب برجام معامله نقد و نسیه انجام دادیم. عملیات‌های ما نقد انجام شد طرف مقابل هم نسیه! حالا موقع نسیه هم دبه می‌کند. الان شما نگاه کنید این همه بند وجود دارد که می‌گوید به طور واضح نقض برجام است خب آن‌ها توجیه می‌کنند و می‌گویند نقض نیست حالا شما می‌گویید هست؟ خب برو ببینیم چه کار می‌توانید انجام دهید!
لطفاً جمع بندی خودتان را ارائه دهید
من خدمت همه دوستان عرض کنم که نه صحبت از ناامید‌ی و نه بدبینی است بلکه صحبت از دقیق‌بینی است.
نکته بعدی این است که دوستان می‌گویند اگر برجام نبود چه می‌شد؟ اصلاً کسی این مسئله را مطرح نمی‌کند. اشتباه این است که ما بین برجام و نابرجام قیاس می‌کنیم. در همان زمانی که تحریم ماشه مطرح می‌شد ما گفتیم که این مسئله ما را دچار مشکل خواهد کرد. پس دقت داشتن به معنی این نیست که ما بخواهیم با کلیت مسئله مخالفت کنیم. آن‌چه که در تمام مدت تدوین برجام مطرح بود مسئله دقت کردن، کار فنی کردن بود تا خلل و فرجی پیش نیاید که الان ما دچار مشکل بشویم. بنابراین مسئله بدبینی و ناامید نیست.
نوبری3.mp4 | دانلود فیلم
نکته‌ی بسیار مهمی که می‌خواهم عرض کنم و مردم ایران باید توجه کنند این است که هدف اصلی از این تحریم‌ها ایجاد شکاف در داخل ایران است. ببنید این‌که الان آمده اسم سپاه پاسداران را آورده است. این تحریم در مسائل مربوط به ایران به طور واضح تفکیک کرده است و هدفش این است که در جامعه ایران به مردم ایران بگویند اگر می‌خواهید مشکل اقتصادی شما حل بشود باید این کنترل‌ها بر روی موشکی صورت بگیرد این کنترل‌ها باید بر روی مسئله منطقه‌ای انجام بگیرد و در واقع همانطوری که آن‌ها مطرح کردند هدف اصلی آن‌ها ایجاد شکاف در جامعه ملت ایران است و راه خنثی کردنش هم این است که ما باید در هر شرایطی وحدت ملی را حفظ کنیم.
مطالب مرتبط:
