چرا ادعای اصلاح طلبان درباره ایجاد شورای شهر کارآمد، مضحک است؟!/انحلال شورا و فساد گسترده مالی، نتیجه حضور اصلاح طلبان در شورای شهر اول

مسعود اکبری- رجانیوز:  در هفته های اخیر روزنامه های زنجیره ای و رسانه های مدعی اصلاحات در مطالب متعدد بر لزوم ایجاد شورای شهر کارآمد تاکید کردند. علاوه بر این، این رسانه ها تصریح کرده اند که شورای شهر در صورتی کارآمد است که اصلاح طلبان بر صندلی های آن جلوس کنند!. برای نمونه روزنامه زنجیره ای قانون در مطلبی نوشت:«افراد صاحب نفوذ و علاقمند به پیشرفت شهر باید با توصیه و ترویج روند تحقق گرایی و جمع گرایی، زمینه اجماع بر روی نامزدهای اصلاح طلب با توانایی و شایستگی های کاری و تجربی و با پایه رای قابل توجه را مورد توجه قرار دهند. این کمک می کند تا در حد امکان، شورای تعاملی، تعقلی و کارآمد تشکیل شود که منافع مردم شهر را تامین و تدبیر کند».

به گزارش رجانیوز برای پی بردن به پاسخ این سوال که «چه نسبتی میان شورای شهر کارآمد و اصلاح طلبان وجود دارد؟!» کافی است به سابقه شورای شهر تهران مراجعه کنیم و ببینیم در مقطعی که مدعیان اصلاحات، تمام کرسی های این شورا را در اختیار داشتند، چه نتیجه ای حاصل شد.

اولین دوره انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا در تاریخ 7 اسفند 1377 و در دولت اصلاحات برگزار شد. با اعلام نتایج انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا مشخص شد که هر 15 نفر راه یافته به پارلمان پایتخت از چهره‌های جریان مدعی اصلاحات هستند. در ترکیب اولین دوره شورای شهر تهران چهره‌های سیاسی همچون عبدالله نوری، سعید حجاریان، ابراهیم اصغرزاده، محمود علیزاده طبابایی، احمد حکیمی پور، سید محمد غرضی و... حضور داشتند. با انجام رای‌گیری در این شورا، عبدالله نوری رئیس و سعید حجاریان به عنوان نایب رئیس انتخاب شدند.

این شورا با شعار «شورا؛ بنیان دموکراسی» فعالیت خود را آغاز کرد. اولین دستور کار اصلی شورا انتخاب شهردار بود. این در حالی بود که غلامحسین کرباسچی شهردار سابق تهران، در خصوص پرونده معروف فساد در زندان بود. سردار نقدی، رئیس وقت حفاظت اطلاعات نیروی انتظامی در دوران شهرداری کرباسچی درخصوص اشرافیگری شهردار وقت می‌گوید:

«این آقا با وجود اینکه دفتر کار برای خودش و معاونین و ساختمانی مجلل در اختیار داشت، دستور می‌دهد که ساختمان دیگری به عنوان دفتر مخصوص شهرداری برای استقرار شهردار و مشاورین و معاونین و دفاتر مربوط بنا کنند که از حیث تشریفات و تجملات و اسرافکاری، پس از انقلاب بی‌نظیر است. از پوشش‌های مرمرین دیوارها تا دستگیره‌های درب ها، از سنگ‌های گرانیت گران قیمت تا مبل‌های مدل لویی چندم و چندم و فرش‌های آنچنانی و لوسترها و کاشی‌های بسیار گران قیمت و همه چیز در اوج ولخرجی و تشریفات، به جز قیمت زمین، قریب به دو میلیارد تومان برای دفتر مخصوص ایشان خرج می‌کنند. آن هم نه 2 میلیارد تومان سال 77، بلکه 2 میلیارد تومان سال‌های 72 و 73، در سال 74 که این ساختمان تمام می‌شود، آنقدر تشریفاتی و تجملاتی بوده که به جز ملاقاتی که با شهردار کویت در این ساختمان برگزار می‌شود، جرأت نمی‌کنند از آن استفاده کنند که مبادا سر و صدای مردم و مطبوعات از این ریخت و پاش‌ها بلند شود... به این ترتیب میلیاردها تومان ثروت مردم که باید برای اشتغال جوانان و خدمات شهر و بهبود معیشت مردم هزینه می‌شد، چندین سال بدون استفاده خاک خورد».¹

 

سردار نقدی در خصوص بخش دیگری از فساد اداری در آن دوره می‌گوید:

«ایشان]کرباسچی[ دو بازرس ویژه انتخاب می‌کند. این دو یکی پس از دیگری با برداشت‌های کلان از بیت المال فرار می‌کنند. یکی به لندن می‌گریزد و دیگری به سنگاپور، شما می‌دانید بازرس ویژه، یعنی چشم یک مدیر؟ وقتی یک مدیر، دو بازرس ویژه‌اش پشت سر هم فرار می‌کنند، چه مدیریتی دارد؟! مگر اینکه مدعی باشیم خودش دستور داده فرار کنند تا حقایق پرونده‌اش برملا نشود، که این موضوع دیگری است. آیا مدیری که در طول بیش از یکسال، از 75 تا 76، نیمی از مدیران بلاواسطه‌اش به خاطر فساد اخلاقی و فساد مالی، در دادگاه‌هایی با قضات مختلف محاکمه و محکوم می‌شوند، یعنی در اولین قدم مدیریت که گزینش عناصر صالح و خادم مردم است، اینطور می‌لنگد، این کجایش مدیریت برجسته است؟».

 

فریب مردم، اولین آورده شعار «شورا؛ بنیان دموکراسی»

اعضای شورای شهر اول در اقدامی نمایشی با انتشار اعلامیه‌ای از مردم ‏خواستند تا کسانی را که برای شهرداری تهران توانایی دارند، معرفی کنند. حاصل این فراخوان اعلام نام 74 نفر بود. هر نامزدی که ‏ در رای گیری مقدماتی 5 رای را کسب می کرد، در فهرست نهایی قرار می گرفت. بدین ترتیب 9 نفر به لیست نهایی راه یافتند؛ محمد عطریانفر، ‏محمد حقانی، تقی زاده، محمد غرضی، دانش آشتیانی، ابراهیم اصغرزاده، سهیلا جلودارزاده، شهاب گنابادی و عزت الله ‏سحابی. در ادامه نامزد مورد نظر جبهه مشارکت، یعنی دانش آشتیانی نسبت به دیگر گزینه ها رای بیشتری آورد. طیف کارگزاران در شورای شهر که دبیر کل خود را در زندان می دید، راضی نبود با هزینه هایی که پرداخت کرده، حالا شهرداری تهران را از دست بدهد.

به همین منظور،«عبدالله نوری» بدون توجه به نتیجه فراخوان عمومی، چاره کار را در تهدید به استعفا دید و متن استعفای خود را تحویل محمد عطریانفر داد با این توجیه که «حالا ‏که چنین انتخاب ضعیفی برای شهرداری تهران صورت گرفته، دیگر نیازی به یک رئیس شورای شهر قوی هم نیست».

در نهایت پس از چند هفته کش و قوس، به پیشنهاد عبدالله نوری (رئیس شورا) و سعید حجاریان (نایب رئیس شورا)، مرتضی الویری- که اصلا نام وی در میان اسامی منتخب وجود نداشت-  به عنوان شهردار تهران انتخاب شد.الویری از لحاظ فکری به حزب دولت ساخته «کارگزاران سازندگی» گرایش زیادی داشت.

بزرگترین منطقه مسکونی اقدسیه، هدیه الویری به همسرش!

در دوران مدیریت الویری، اختلافات شورای شهر بر سر اختیارات شورا شدت گرفت.اعطای غیر قانونی کاربری مسکونی و تجاری به زمین‌های باغی شمال شهر از جمله اتهامات الویری بود. علاوه بر این، تعدادی از نمایندگان شورای شهر، اعلام کردند که شهردار تهران در منطقه اقدسیه، یکی از بزرگترین مناطق مسکونی را به نام همسرش خریداری کرده است. با شکایت متقابل اصغرزاده (از نمایندگان معترض به اقدامات شهردار) و مرتضی الویری، در نهایت شهردار تهران از سمت خود استعفا داد. پس از مدیریت 32 ماهه الویری بر شهرداری تهران، محمد حسن ملک مدنی، اعتماد اعضای شورا را کسب کرد و کلید تهران را در دست گرفت. وی در زمان استانداری کرباسچی در اصفهان، شهردار اصفهان بود و در زمان شهرداری کرباسچی در تهران، مشاور وی و از فعالین در انبوه‌سازی بود.

یار دیرین کرباسچی، کزینه جدید اصلاح‌طلبان برای شهرداری تهران

ملک مدنی گرایش فکری بسیار نزدیکی با کارگزاران داشت. اشرافیگری شهردار جدید و اعلام دارایی 17 میلیارد تومانی از سوی وی، موجب مخالفت تعدادی از اعضای شورای شهر با شهردار جدید پایتخت شد. در این برهه، ملک مدنی با هدف انحراف افکار عمومی از واقعیت‌های موجود، دستور توقف فروش تراکم در هشت منطقه شمال شهر را صادر کرد. این اقدام عوام فریبانه و عجولانه موجب افزایش 200 هزار تومانی قیمت مسکن در هر متر مربع در پایتخت شد. علاوه بر این، عده‌ای بر این باور بودند که شهرداری تهران، پیش از اعلام این دستور، بیست هزار متر تراکم سیار را به نزدیکان شهرداری فروخته است. 

انحلال شورای تهران توسط خود شورا!

پس از اختلافات شدید در میان اعضای اصلاح طلب شورای شهر اول، این شورا در اسفندماه 1381، منحل شد.ملک مدنی که پرونده سنگینی در دوران مدیریت در شهرداری تهران داشت، در دادگاه محکوم و از سمت خود برکنار شد. «اشرف بروجردی» معاون وقت اجتماعی و امور شوراهای وزارت کشور و نماینده دولت اصلاحات در هیات مرکزی سالها بعد در خصوص انحلال شورا گفت: «شورای تهران را خود شورا منحل کرد، نه وزارت کشور. هر 10 روز یک بار باید جلسه شوراها برگزار شود ولی به دلیل اختلافی که بین دو جناح درونی شورا وجود داشت، جلسه ای برگزار نمی شود. قانون این بود که اگر این ها نتوانند سه ماه جلسه شوراها را شکل بدهند، باید شوراها منحل بشود و اینها سه ماهشان گذشته بود. بحث شورا فراتر از این بحث ها بود. بحث تراکم و بحث بودجه شهرداری و شورا هم بود ولی اینها بهانه بود برای انحلال شورا. اساس این انحلال جناح بندی سیاسی بود».

ملک مدنی: من انحلال شورای شهر اول را مشکوک می دانم!

«محمد علی ابطحی» رئیس دفتر رئیس دولت اصلاحات در 20 اسفندماه 81 گفت:«علیرغم رای منفی نمایندگان دولت برای انحلال شورای شهر تهران، انحلال این شورا با اکثریت آرا به تصویب رسید». ملک‌مدنی، چند سال پس از این ماجرا در مصاحبه با روزنامه زنجیره ای قانون گفت:« من انحلال شورای شهر اول را مشکوک می‌دانم و احتیاج به زمان دارد تا مسائل آن برای همگان روشن شود... آقای ابطحی و موسوی‌ لاری این کار را انجام دادند و هیچ کدام مسئولیتش را نپذیرفتند. بعد‌ها متوجه شدیم نمی‌خواستند این مشکل حل شود و خیلی ساده با این مسائل برخورد کردند».

سیاسی کاری، تشنج و در نهایت انحلال، ماحصل فعالیت شورای شهر اول در پایتخت بود. انتخابات شورای شهر دوم در فضایی کاملا متفاوت آغاز شد. اصولگرایان با لیستی تحت عنوان آبادگران و با سرلیستی مهدی چمران و شیبانی وارد رقابت شدند. کارگزاران سازندگی نیز با سرلیستی غلامرضا قبه و آشوری، از معاونان محکوم شده کرباسچی در این انتخابات حاضر شدند.  جبهه مشارکت نیز با سرلیستی مصطفی تاج زاده وارد عرصه شد. در این انتخابات، نهضت آزادی و گروهک ملی مذهبی نیز لیستی ارائه کردند و محسن سازگارا نیز به عنوان کاندیدا حضور یافت.

در نهایت، آبادگران موفق شد تا 14 کرسی از مجموع 15 کرسی شورای شهر پایتخت را تصاحب کند و کرسی پانزدهم هم به رسول خادم، نامزد مستقل اختصاص یافت و تاج زاده با اختلافی چشمگیر در جایگاه شانزدهم قرار گرفت و از راهیابی به شورای شهر دوم باز ماند. اعضای اصولگرای شورای شهر دوم در اقدامی تحسین برانگیز در اولین جلسه، تصویب کردند که اعضا می‌بایست فهرست اموال خود را به قوه قضاییه اعلام کنند.

حال به پاسخ روشنی درمورد این سوال که «چه نسبتی میان شورای شهر کارآمد و اصلاح طلبان وجود دارد؟!» رسیدیم. شورایی که با شعار «شورا؛ بنیان دموکراسی» روی کار آمد. در اقدامی نمایشی، برای انتخاب شهردار فراخوان عمومی اعلام کرد و در نهایت شخصی که اصلا در فهرست اسامی منتخب وجود نداشت، شهردار تهران شد. تخلفات میلیاردی به امری رایج در شهرداری تبدیل شد. و در نهایت شورای شهری با حاشیه ها و جنجال های بسیار و بی توجه نسبت به مشکلات شهری، منحل شد.

پینوشت:

1.(مدیریت کرباسچی فسادزا است. گفتگو با سردار نقدی پیرامون حکم محکومیت شهردار تهران و بازتاب‌های آن،رمز عبور، ویژه نامه سیاسی روزنامه ایران، بازخوانی پرونده 30 ساله انقلاب اسلامی، جلد اول، هدیه نوروزی سال 1389، ص 148).