هم اکنون عضو شبکه تلگرام رجانیوز شوید
برای بسیاری از صاحبان کسبوکار، اظهارنامه مالیاتی زمانی جدی میشود که به روزهای پایانی مهلت ارسال نزدیک شدهاند. در این مرحله معمولاً فرصت کافی برای بررسی اسناد، تطبیق اطلاعات حسابداری و پیدا کردن مغایرتهای احتمالی وجود ندارد. در حالی که بخش مهمی از ریسکهای مالیاتی، نه از یک تصمیم عمدی، بلکه از اشتباه در ثبت اطلاعات یا انجام ندادن یک تکلیف در زمان مناسب ایجاد میشود.
با توجه به اینکه مهلت ارسال اظهارنامه ۱۴۰۵ رو به پایان است لذا اهمیت ویژهای دارد که اظهارنامه عملکرد سال ۱۴۰۴ برای صاحبان مشاغل و اشخاص حقوقی، طبق اعلامهای منتشرشده، تا ۳۱ شهریور ۱۴۰۵ ارسال شود.
اما دانستن تاریخ بهتنهایی کافی نیست. قبل از انتخاب گزینه «ارسال نهایی»، چند بررسی ساده میتواند از خطاهایی جلوگیری کند که اصلاح آنها در مراحل بعدی بسیار دشوارتر خواهد بود.
۱. مهلت ارسال اظهارنامه مالیاتی ۱۴۰۵ را به روزهای پایانی موکول نکنید
حتی اگر هنوز چند روز تا پایان مهلت باقی مانده باشد، بهتر است کار را به آخرین روز نسپارید. تکمیل اظهارنامه فقط وارد کردن چند عدد در سامانه نیست؛ باید اطلاعات مالی، اسناد و مدارک و سوابق حسابداری نیز بررسی شوند.
ضمن اینکه تمدید مهلت نباید مبنای برنامهریزی مؤدی قرار گیرد. اگر اظهارنامه زودتر آماده شود، برای اصلاح مغایرتها یا رفع ابهامهای احتمالی زمان بیشتری در اختیار خواهید داشت.
۲. اطلاعات هویتی و پرونده مالیاتی خود را پیش از ثبت اظهارنامه بررسی کنید
قبل از بررسی درآمد و هزینه، اطلاعات پایه پرونده را کنترل کنید. شناسه ملی، کد اقتصادی، مشخصات مؤدی، اطلاعات فعالیت و سایر مشخصات ثبتشده باید با وضعیت واقعی کسبوکار مطابقت داشته باشد.
این مرحله ساده به نظر میرسد، اما اشتباه در اطلاعات اولیه میتواند در ادامه فرآیند باعث ایجاد ابهام یا نیاز به اصلاح شود. بنابراین بهتر است کنترل اطلاعات هویتی را به عنوان بخشی مستقل از فرآیند تهیه اظهارنامه در نظر بگیرید.
۳. درآمدها و هزینهها را بر اساس اسناد و مدارک معتبر ثبت کنید
رقم فروش، درآمد و هزینه نباید بر اساس حدس یا محاسبه تقریبی وارد اظهارنامه شود. صورتحسابها، قراردادها، رسیدهای پرداخت، گزارشهای فروش و سایر مدارک مرتبط را در کنار اطلاعات حسابداری بررسی کنید.
در مورد هزینهها نیز صرف ثبت شدن یک مبلغ در حسابها به معنی قابل قبول بودن آن از نظر مالیاتی نیست. مستند بودن هزینه و ارتباط آن با فعالیت اقتصادی، از مواردی است که باید پیش از ارسال مورد توجه قرار گیرد.
۴. اطلاعات اظهارنامه را با دفاتر قانونی و سوابق حسابداری تطبیق دهید
یکی از کنترلهای مهم قبل از ارسال، مقایسه ارقام اظهارنامه با دفاتر و گزارشهای حسابداری است. فروش، هزینهها، درآمد و سایر ارقام اصلی نباید بدون بررسی از یک منبع به منبع دیگر منتقل شوند.
اگر اختلافی میان اظهارنامه و سوابق مالی وجود دارد، بهتر است علت آن پیش از ارسال مشخص شود. مغایرتی که در زمان تهیه اظهارنامه قابل شناسایی و اصلاح است، در زمان رسیدگی مالیاتی میتواند به درخواست توضیح و ارائه مستندات بیشتر منجر شود.
۵. معافیتها و مشوقهای مالیاتی مرتبط با فعالیت خود را بررسی کنید
همه کسبوکارها از شرایط مالیاتی یکسانی برخوردار نیستند. نوع فعالیت و وضعیت پرونده میتواند در برخورداری از برخی معافیتها یا مشوقهای قانونی مؤثر باشد.
بنابراین قبل از نهایی کردن اظهارنامه، مقررات مربوط به فعالیت خود را بررسی کنید. اگر برای استفاده از یک معافیت یا مشوق، شرایط یا مدارک خاصی لازم است، بهتر است همان ابتدا وضعیت آن مشخص شود و صرفاً به امید اصلاح در مراحل بعدی نباشید.
۶. هزینههای قابل قبول مالیاتی را از هزینههای غیرقابل قبول تفکیک کنید
در این مرحله باید نگاه حسابداری و نگاه مالیاتی را از یکدیگر تفکیک کرد. ممکن است هزینهای از نظر عملیاتی برای کسبوکار انجام شده باشد، اما برای پذیرش مالیاتی نیاز به شرایط و مستندات مشخصی داشته باشد.
به همین دلیل، قبل از ارسال اظهارنامه بررسی کنید هر هزینه بر چه اساسی ثبت شده و آیا مدارک لازم برای اثبات آن وجود دارد یا خیر. این کار بهخصوص برای کسبوکارهایی که تعداد تراکنشهای زیادی دارند، اهمیت بیشتری پیدا میکند.
۷. پیش از ارسال نهایی، تمام اطلاعات اظهارنامه را دوباره بررسی کنید
بازبینی نهایی نباید صرفاً یک نگاه سریع به صفحه آخر باشد. ارقام مهم را با گزارشهای حسابداری مقایسه کنید و اطلاعات هویتی، درآمد، هزینه، معافیتها و سایر بخشهای تکمیلشده را دوباره کنترل کنید.
اشتباهات ساده، مانند جابهجایی یک رقم یا ثبت نکردن بخشی از اطلاعات، ممکن است در زمان ورود اطلاعات دیده نشوند. یک بررسی چنددقیقهای پیش از ارسال میتواند از پیگیریهای غیرضروری در آینده جلوگیری کند.
۸. جرائم و پیامدهای تأخیر یا ارسال نادرست اظهارنامه را بشناسید
تأخیر در انجام تکالیف مالیاتی یا ارائه اطلاعات نادرست میتواند پیامد مالی داشته باشد. برای مثال، ماده ۱۹۲ قانون مالیاتهای مستقیم برای عدم تسلیم اظهارنامه در موعد مقرر، در شرایط مقرر قانونی، جریمه تعیین کرده است. میزان و شرایط اعمال جرائم به وضعیت مؤدی و نوع تکلیف بستگی دارد و نباید یک حکم کلی را برای همه پروندهها در نظر گرفت.
بنابراین بهتر است قبل از ارسال، تکالیف و آثار عدم انجام صحیح آنها را بشناسید؛ بهخصوص اگر پرونده مالیاتی پیچیدهای دارید.
۹. پس از ارسال، کد رهگیری و مستندات اظهارنامه را نگهداری کنید
ثبت اظهارنامه پایان کار نیست. نسخه نهایی اظهارنامه، کد رهگیری و اسنادی را که اطلاعات اظهارشده بر اساس آنها تهیه شدهاند، در یک محل مشخص نگهداری کنید.
این بایگانی زمانی ارزش خود را نشان میدهد که در آینده برای بررسی سوابق، پاسخ به درخواستهای مالیاتی یا رسیدگی به پرونده، به اطلاعات سالهای گذشته نیاز داشته باشید.
۱۰. در پروندههای پیچیده، پیش از ارسال از مشاوره مالیاتی استفاده کنید
برای کسبوکارهایی که عملیات مالی سادهای دارند، فرآیند تهیه اظهارنامه معمولاً قابل مدیریتتر است؛ اما در پروندههایی با معاملات متعدد، قراردادهای پیچیده، هزینههای قابل توجه، معافیتهای خاص یا اختلاف میان سوابق مالی، موضوع متفاوت خواهد بود.
در چنین شرایطی، بررسی اظهارنامه توسط متخصص پیش از ارسال میتواند خطاهای احتمالی را در همان مرحله اولیه مشخص کند. هدف از این بررسی، صرفاً کاهش مالیات نیست؛ بلکه اطمینان از ثبت صحیح اطلاعات و رعایت تکالیف قانونی است.
جمعبندی
اظهارنامه مالیاتی را نباید صرفاً یک فرم اداری برای پایان دادن به یک تکلیف سالانه در نظر گرفت. اطلاعاتی که در آن ثبت میشود باید با اسناد، سوابق حسابداری و وضعیت واقعی کسبوکار همخوانی داشته باشد. بررسی مهلت قانونی، کنترل اسناد، تطبیق ارقام و بازبینی نهایی، چهار مرحلهای هستند که میتوانند بخش قابل توجهی از خطاهای رایج را قبل از ارسال شناسایی کنند.
برای کسبوکارهایی که پرونده مالیاتی پیچیدهتری دارند یا در مورد نحوه ثبت درآمد، هزینه، معافیتها و سایر اطلاعات اظهارنامه اطمینان ندارند، استفاده از خدمات مالیاتی و مشاوره تخصصی شرکت های با تجربه مثل پیشداد پیش از ارسال میتواند راهکار منطقیتری نسبت به اصلاح مشکلات پس از ثبت اظهارنامه باشد.
