هم اکنون عضو شبکه تلگرام رجانیوز شوید
چهارشنبه، 21 مهر 1400
ساعت 10:02
به روز شده در :

 

 

 

رجانیوز را در شبکه‌های اجتماعی دنبال کنید

 

چهارشنبه 21 مهر 1400 ساعت 10:01
چهارشنبه 21 مهر 1400 09:59 ساعت
2021-10-13 10:01:35
شناسه خبر : 351618

اسید اسکوربیک، اسید سولفوریک و اسید لاکتیک، از جمله ترکیبات بسیار پرکاربرد در صنعت هستند. این اسیدها با ویژگی های منحصر به فردی که دارند که در برخی کارخانجات به عنوان ماده اولیه اصلی شناخته می شوند.

 

 

 

اسیدهای مهم در صنایع

اسید اسکوربیک یا ویتامین C بیشترین کاربرد را در صنایع غذایی و دارویی دارد. اسید اسکوربیک به عنوان یک نگهدارنده و احیاء کننده در ترکیبات و واکنش های مختلف عمل می کند.

اسید سولفوریک به طور گسترده ای در پردازش فلزات استفاده می شود. فرآیند تولید مس و روی و تمیز کردن سطح ورقه های فولادی پیش از اینکه با یک لایه نازک قلع پوشانده شود، نمونه هایی از کاربرد اسید سولفوریک در صنعت هستند.  

اسید لاکتیک دارای خواص مهمی مانند طعم ملایم اسیدی، حلالیت در آب و قابلیت نگهداری مواد غذایی است و به همین دلیل در صنایع غذایی کاربرد فراوانی دارد. از این ترکیب در تولید پنیر و نان و همچنین نگهداری سبزیجات استفاده می شود.  برای کسب اطلاعات بیشتر در رابطه با کاربردهای اسید اسکوربیک، اسید سولفوریک و اسید لاکتیک در ادامه مقاله با ما همراه باشید.

 

 

 

کاربردهای اسید اسکوربیک

اسید اسکوربیک (Ascorbic acid) یا ویتامین C یک عامل کاهنده و آنتی اکسیدان قوی است که در مرکبات و اکثر میوه ها و سبزیجات یافت می شود. فرمول شیمیایی این اسید به صورت C6H8O6 است. برخی از آزمایشات دارویی نشان داده است که مصرف موضعی اسید اسکوربیک می تواند باعث کاهش خطوط ریز و لکه های مربوط به پیری پوست می شود.

در زمینه های تحقیقاتی، میکروسکوپ های فلورسنت با استفاده از خواص آنتی اکسیدانی اسید اسکوربیک، سیگنال دهی فلورسنت را افزایش می دهند و باعث کاهش سفید شدن رنگ در آماده سازی اسلاید می شوند. اسید اسکوربیک همچنین مجموعه واکنش های زنجیره ای را در تولید پلاستیک، کاتالیز کرده و این فرآیند را تسهیل می کند.

پاکسازی استخر با اسید اسکوربیک

این ترکیب علاوه بر خواص ویتامینی و مصارف دارویی کاربردهای صنعتی گسترده ای نیز دارد. به عنوان مثال، اسید اسکوربیک به شکل آسکوربات سدیم برای خنثی سازی کلر موجود در آب استخر استفاده می شود. این ترکیب کمک می کند کلر موجود در آب به اندازه کافی کاهش یابد تا بدون آسیب رساندن به محیط زیست وارد جریان های آزاد شود. شرکت های مختلف پاکسازی استخرهای شنا از اسید اسکوربیک برای از بین بردن لکه های فلزات محلول مثل آهن از کناره استخرها استفاده می کنند. از آنجا که این ترکیب یک اسید است، می تواند  بر روی pH آب استخر تاثیر گذاشته و سایر مواد شیمیایی موجود در آب را نیز تثبیت کند. ید، ماده دیگری است که اسید اسکوربیک بر روی آن تاثیر می گذارد، بنابراین عموما به سیستم های تصفیه آب اضافه می شود تا طعم، بو و رنگ ید را در آب های استریل از بین ببرد.

 

 

 

کاربردهای اسید سولفوریک

اسید سولفوریک (Sulfuric acid) که در گذشته جوهر گوگرد نامیده می شد، نوعی اسید معدنی است که از سه عنصر گوگرد، هیدروژن و اکسیژن تشکیل می شود و فرمول شیمیایی آن H2SO4 است. این اسید یکی از رایج ترین اسیدهای معدنی است که در آزمایشگاه های شیمی و صنایع شیمیایی استفاده می شود و برخی اوقات با نام روغن ویتریول نیز شناخته می شود.

اسید سولفوریک نقش مهمی در تولید کودهای کشاورزی دارد. به عنوان مثال، کود سوپر فسفات آهک از جمله کودهای پرکاربرد، به ویژه برای خاک های اسیدی است که اسید سولفوریک، یکی از مواد اولیه اصلی به شمار می آید. این کود، ترمیم کننده فسفر در خاک است و باعث قلیایی شدن و کاهش اسیدیته خاک ها می شود.

در صنایع شیمیایی، اسید سولفوریک در تولید انواع مواد شیمیایی آلی از جمله اسیدهای آلی مانند اسید نیتریک، هیدروکلریک اسید و برخی نمک های حاوی گوگرد استفاده می شود. همچنین در تولید برخی از عوامل آلکیله کننده بسیار قوی مانند دی متیل سولفات و سایر استرها و دی استرها از اسیدسولفرویک استفاده می شود. عوامل آلکیله کننده بیشتر برای انواع واکنش های سنتز شیمیایی و در ایجاد جهش زایی شیمیایی استفاده می شوند.

در صنعت رنگ آمیزی، اسید سولفوریک برای تهیه بسیاری از رنگ ها و رنگدانه ها استفاده می شود. دی اکسید تیتانیوم یکی از مشهورترین عوامل رنگ آمیزی است که در صنعت مورد استفاده قرار می گیرد. این ترکیب در نتیجه تصفیه سنگ معدنی تیتانیوم-اکسید آهن (که معمولا با نام ایلمنیت نیز شناخته می شود) با اسید سولفوریک غلیظ تهیه می شود.

سولفوریک اسید همچنین کاربرد وسیعی در صنعت داروسازی دارد و به عنوان حلال برای سنتز شیمیایی انواع مواد دارویی فعال استفاده می شود. عوامل آلکیله کننده از پرکاربردترین مواد فعال دارویی هستند که با استفاده از اسید سولفوریک تولید می شوند و معمولا در شیمی درمانی مورد استفاده قرار می گیرند.

 

 

کاربردهای اسید لاکتیک

اسید لاکتیک (Lactic acid) نخستین بار در سال 1780 توسط یک شیمیدان سوئدی به نام کارل ویلهلم و در نتیجه جدا کردن از شیر ترش شناسایی شد. نام این اسید نیز منعکس کننده فرم ترکیبی آن و به معنی مشتق شده از شیر است. اسید لاکتیک دارای فرمول شیمیایی C3H6O3 است و از آن به طور گسترده ای درغذاها و نوشیدنی ها به عنوان تقویت کننده طعم و افزایش دهنده ماندگاری استفاده می شود. نمک های سدیم و پتاسیم این اسید دارای خواص نگهدارنده و ضد میکروبی هستند. اسید لاکتیک همچنین به عنوان ماده اولیه برای اتیل لاکتات، یک حلال سازگار با محیط زیست و پلی لاکتیک اسید (PLA)، یک پلیمر تجزیه پذیر مورد استفاده قرار می گیرد.

از آنجا که اسید لاکتیک و نمک های آن به راحتی توسط بدن پذیرفته می شوند، لاکتات ترکیبی ایده آل برای ارائه مواد معدنی درمانی است. به طور کلی لاکتات به عنوان ماده اولیه دارای مزایای تحمل پذیری خوب با طعم مطبوع یا خنثی است. برخی از لاکتات های معدنی عبارتند از لاکتات کلسیم (برای پوکی استخوان، فشارخون بالا، پوسیدگی دندان)، لاکتات آهن (کم خونی)، لاکتات منیزیم (فشار خون بالا، ضعف عضلانی)، لاکتات منگنز (عدم تحمل گلوکز) و لاکتات روی (اختلالات پوستی).

نان خمیر ترش مزه خاص خود را مدیون باکتری های اسید لاکتیک است که در کنار مخمر در خمیر، رشد می کند. PH پایین ایجاد شده توسط باکتری ها نه تنها باکتری های مضر را دفع می کند بلکه مخمرها و اسپورهای کپک را که تحمل اسیدیته پایین را ندارند از بین می برد. از طرف دیگر، مخمرهای نان با اسیدیته پایین سازگار شده و عملکرد خود را بهتر انجام می دهند.

 

کلام پایانی

با توجه به موارد ذکر شده باید گفت که این روزها بسیاری از صنایع تولیدی به اسید اسکوربیک، اسید سولفوریک و اسید لاکتیک متکی هستند. این اسیدها با ویژگی های کاربردی خاص به پیشبرد فرآیندهای شیمیایی مختلف کمک کرده و تولید محصولات مورد نیاز ما را تسهیل می کنند. در واقع دنیای امروزی بدون وجود این اسیدها غیر قابل تصور خواهد بود!